D-nummer र Fødselsnummer बीच के फरक छ?

नर्वेमा बस्न, काम गर्न वा विभिन्न सार्वजनिक तथा निजी सेवाहरू प्रयोग गर्न थालेपछि तपाईंले D-nummer वा Fødselsnummer भन्ने शब्द बारम्बार सुन्न सक्नुहुन्छ।

दुवै नर्वेमा व्यक्तिको पहिचान गर्न प्रयोग हुने ११ अङ्कका परिचय नम्बर हुन्, तर यी दुई एउटै होइनन्। तपाईं नर्वेमा कति समय बस्ने योजना बनाउनुहुन्छ र Folkeregisteret (राष्ट्रिय जनदर्ता कार्यालय) मा तपाईंको दर्ताको अवस्था कस्तो छ भन्ने कुराले कुन नम्बर पाउनुहुन्छ भन्नेमा महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्छ।

Personnummer भनेको के हो?

यहाँ एउटा सामान्य भाषिक भ्रम छ। नर्वेमा मानिसहरूले दैनिक कुराकानीमा पूरा ११ अङ्कको परिचय नम्बरलाई नै personnummer भनिरहेका हुन्छन्। तर, Skatteetaten (कर कार्यालय) को आधिकारिक शब्दावलीमा पूरा नम्बरलाई Fødselsnummer भनिन्छ।

• Fødselsnummer: पूरा ११ अङ्कको नम्बर।
• Personnummer: Fødselsnummer का पछिल्ला पाँच अङ्क।

त्यसैले यस गाइडमा हामी आधिकारिक शब्द Fødselsnummer नै प्रयोग गर्नेछौं।

Fødselsnummer के हो?

Fødselsnummer नर्वेको स्थायी व्यक्तिगत परिचय नम्बर हो। यो सामान्यतया जीवनभर उही रहन्छ।

• नर्वेमा जन्मिएका व्यक्तिले यो नम्बर स्वतः पाउँछन्।
• विदेशबाट नर्वे आएका व्यक्तिको हकमा, नर्वेमा बसाइँ स्वीकृत भएर Folkeregisteret मा 'बसोबास गर्ने व्यक्ति'का रूपमा दर्ता भएपछि मात्र यो नम्बर दिइन्छ।
• सामान्यतया कम्तीमा लगातार छ महिना वा त्योभन्दा लामो समय नर्वेमा बस्ने अवस्थामा यो दर्ता गरिन्छ। विदेशी नागरिकले सर्त पूरा गरेपछि यो नम्बर पाउन सक्छन्।

उदाहरण: मानौं, नेपालबाट आएको एक व्यक्तिले नर्वेमा लामो समय बस्ने अनुमति पाएको छ र उसको नर्वे बसाइ Folkeregisteret मा स्वीकृत भएको छ। आवश्यक सर्त पूरा भएपछि उसलाई Fødselsnummer दिइन्छ।

D-nummer के हो?

D-nummer पनि ११ अङ्ककै नर्वेजियन परिचय नम्बर हो। तर यो मुख्यतः Fødselsnummer पाउने सर्त पूरा नगरेका विदेशी नागरिकका लागि प्रयोग हुन्छ।

D-nummer आवश्यक पर्न सक्ने सामान्य अवस्थाहरू:

• केही महिना मात्र नर्वेमा काम गर्न आउँदा।
• नर्वेमा कर तिर्नुपर्ने हुँदा (Skattekort को लागि)।
• शरणका लागि आवेदन गरेको अवस्थामा।
• निश्चित अवस्थामा बैंक खाता खोल्नुपर्दा।
• नर्वेमा घर वा सम्पत्ति हुँदा।
• नर्वेजियन कम्पनीको जिम्मेवार पदमा दर्ता हुनुपर्दा।

अर्थात्, D-nummer हुनु भनेको तपाईं Folkeregisteret मा नर्वेको स्थायी बासिन्दाका रूपमा दर्ता भइसक्नुभयो भन्ने होइन। प्रशासनिक काम गर्न परिचय नम्बर आवश्यक भएकाले मात्र तपाईंले D-nummer पाउनुभएको हो।

जान्नैपर्ने महत्त्वपूर्ण प्रश्नहरू

१. के D-nummer का लागि आफैं आवेदन दिन सकिन्छ?

सामान्यतया तपाईंले Skatteetaten मा गएर “मलाई D-nummer चाहियो” भनेर स्वतन्त्र रूपमा आवेदन दिने व्यवस्था छैन। तपाईंलाई नर्वेजियन परिचय नम्बर आवश्यक पर्ने सम्बन्धित निकाय वा संस्थाले नै यो मगाइदिन्छ (जस्तै: Skatteetaten ले Skattekort जारी गर्दा)। परिस्थितिअनुसार तपाईंलाई परिचयपत्रको प्रमाणित प्रतिलिपि दिन वा ID-kontroll का लागि उपस्थित हुन भनिन सक्छ।

२. D-nummer भएपछि पछि Fødselsnummer पाइन्छ?

पाउन सकिन्छ, तर D-nummer भएको कारणले मात्रै स्वतः Fødselsnummer पाइँदैन। पछि तपाईं नर्वेमा बसोबास गर्ने व्यक्तिका रूपमा दर्ता हुने सर्त पूरा गर्नुहुन्छ र बसाइँ दर्ता स्वीकृत हुन्छ भने तपाईंले Fødselsnummer पाउनुहुन्छ।

• छोटो वा सीमित सम्बन्ध → D-nummer
• नर्वेमा बसोबास गर्ने व्यक्तिका रूपमा स्वीकृत दर्ता → Fødselsnummer

३. D-nummer पाँच वर्षपछि के हुन्छ?

D-nummer पाएको पाँच वर्षपछि यसको अवस्था निष्क्रिय (inaktiv) हुन्छ। तर यसको अर्थ नम्बर मेटियो वा अमान्य भयो भन्ने होइन। धेरै अवस्थामा पुरानै D-nummer प्रयोग गर्न सकिन्छ। यदि कुनै संस्थाले सक्रिय नम्बर नै माग्यो भने सम्बन्धित निकायमार्फत यसलाई फेरि सक्रिय गराउन सकिन्छ।

४. के D-nummer र Fødselsnummer ले समान अधिकार दिन्छन्?

जरुरी छैन। परिचय नम्बर हुनु र नर्वेमा कुनै अधिकार पाउनु एउटै कुरा होइन। तपाईंका अधिकार र दायित्व तपाईंको भिसाको अवस्था, बसोबासको स्थिति र सम्बन्धित सेवाका नियमले निर्धारण गर्छन्। त्यसैले D-nummer लाई “अस्थायी नागरिकता” वा Fødselsnummer लाई “स्थायी बसोबासको प्रमाण” भनेर मात्र बुझ्नु ठीक हुँदैन।

एउटा सरल उदाहरण: सुमन माल्टाबाट तीन महिनाको कामका लागि नर्वे आए। उनलाई कर र रोजगारसम्बन्धी कामका लागि नर्वेजियन परिचय नम्बर आवश्यक पर्छ। उनी Fødselsnummer पाउने सर्तमा नपरेकाले D-nummer पाउँछन्।

मीना नर्वेमा लामो समय बस्ने गरी आइन् र उनको बसाइ Folkeregisteret मा स्वीकृत भयो। सर्त पूरा भएपछि उनले Fødselsnummer पाउँछिन्। दुवैसँग ११ अङ्कको नम्बर छ, तर दर्ता र बसोबासको अवस्था भने फरक छ।

सम्झनुपर्ने मुख्य कुराहरू (Key Takeaways)

• D-nummer: सर्त पूरा नगरेका विदेशी नागरिकलाई निश्चित प्रशासनिक आवश्यकताका लागि दिइने नम्बर।
• Fødselsnummer: नियमअनुसार बसोबास गर्ने व्यक्तिका रूपमा दर्ता भएका वा नर्वेमा जन्मिएकालाई दिइने नम्बर।
• Personnummer: आधिकारिक अर्थमा Fødselsnummer का पछिल्ला पाँच अङ्क मात्र हुन्।
• यी कुनै पनि नम्बरहरू आफैंमा नागरिकता वा निश्चित अधिकारको ग्यारेन्टी होइनन्।