टिकट जाँचको जरिवाना विरुद्ध उजुरी गर्ने झन्डै तीनमध्ये एकले पाए छुट

ओस्लो र आकेशुसमा सार्वजनिक यातायात प्रयोग गर्दा टिकट जाँचमा जरिवाना पाएका सबैले अन्ततः उक्त रकम तिर्नुपर्छ भन्ने छैन। यदि शुल्क गलत आधारमा लगाइएको प्रमाण दिन सके, उजुरीमार्फत त्यसलाई रद्द गराउन सकिन्छ।

गत अगस्टमा टिकट जाँचपछि जरिवाना पाएका १,२५८ यात्रुले Ruter मा उजुरी गरेका थिए। तीमध्ये ३८८ जनाको जरिवाना उजुरीमाथि पुनरावलोकन गरेपछि रद्द गरिएको थियो। यस तथ्यांकअनुसार उजुरी गर्नेमध्ये झन्डै ३१ प्रतिशत, अर्थात् करिब तीनमध्ये एक जनाले शुल्क तिर्नुपरेन।

Ruter का सञ्चार प्रमुख Eilif Swensen का अनुसार अगस्टको यो संख्या सामान्यभन्दा केही बढी हो। यसअघिका तथ्यांक हेर्दा उजुरीपछि शुल्क रद्द हुने अनुपात सामान्यतया चारमध्ये एक, अर्थात् करिब २५ प्रतिशतको हाराहारीमा रहने गरेको उनले बताएका छन्।

किन रद्द हुन्छ त शुल्क?

टिकट जाँच हुने बस, ट्राम वा ते-बाने (T-bane) भित्रै सबै परिस्थितिको विस्तृत छानबिन गर्न नियन्त्रक (Kontrollør) सँग पर्याप्त समय वा आवश्यक प्राविधिक साधन नहुन सक्छ। पछि उजुरीमाथि काम गर्ने कर्मचारीले यात्रुले पेस गरेका टिकट, खरिदको रसिद, विद्यार्थी प्रमाणपत्र र अन्य कागजातको विस्तृत रूपमा जाँच गर्न सक्छन्। त्यसैले टिकट जाँचका बेला जरिवाना शुल्क लगाइए पनि पछि यात्रुले आफ्नो दाबी प्रमाणित गर्न सके शुल्क रद्द हुने गर्छ।

अगस्टमा रद्द गरिएका शुल्कमध्ये ६० वटा केस मान्य विद्यार्थी प्रमाणपत्र (Studentbevis) देखाउन नसकेको विषयसँग सम्बन्धित थिए। अगस्ट महिनामा नयाँ विद्यार्थीहरूको संख्या धेरै हुने भएकाले यस्तो समस्या अन्य महिनाको तुलनामा बढी देखिन सक्ने Ruter ले जनाएको छ।

यस्ता प्रमाणले उजुरी बलियो बनाउन सक्छन्

यात्रुले टिकट जाँचको जरिवाना शुल्क गलत भएको दाबी गर्दा ठोस प्रमाण दिनुपर्छ। उजुरी गर्दा निम्न कुराहरूले मद्दत गर्न सक्छन्:

• यात्राका बेला मान्य टिकट रहेको प्रमाण।
• मान्य विद्यार्थी वा अन्य छुटसम्बन्धी प्रमाणपत्र।
• गाडी चढ्नुअघि नै टिकट खरिद गरिएको देखाउने रसिद।
• Ruter को प्रणाली वा एपमा आएको प्राविधिक समस्याको प्रमाण।
• एउटै यात्राको बीचमा सवारी फेर्दा (Overgang) टिकटको समय भर्खरै सकिएको देखाउने विवरण।
• शुल्क लगाउँदा विचार नगरिएको अन्य विशेष परिस्थिति र त्यसलाई पुष्टि गर्ने कागजात।

यी कारणहरू मात्र दिएर छुट पाउन कठिन

फोनको ब्याट्री सकिएको, मोबाइल नेटवर्क (Coverage) कमजोर भएको वा टिकट खरिद गरे पनि सक्रिय (Activate) गर्न बिर्सिएको जस्ता कारण मात्र देखाएर उजुरी गर्दा सामान्यतया शुल्क रद्द हुने सम्भावना कम हुन्छ।

Ruter को यात्रा सर्तअनुसार यात्रुले यात्रा सुरु गर्नुअघि नै टिकट खरिद र सक्रिय गरेको हुनुपर्छ। टिकट जाँच हुँदा सक्रिय तथा मान्य टिकट देखाउने सम्पूर्ण जिम्मेवारी यात्रुकै हुन्छ।

सन् २०२५ को तथ्यांकअनुसार Ruter को यातायात सञ्जालमा यात्रा गर्नेमध्ये ९०.६ प्रतिशतसँग मान्य टिकट थियो। यसको अर्थ करिब ९.४ प्रतिशत, अर्थात् लगभग दस यात्रुमध्ये एक जना मान्य टिकटबिना यात्रा गरिरहेको अवस्थामा भेटिएका थिए।

जरिवानाशुल्क कति लाग्छ?

टिकट जाँचमा मान्य टिकट नभेटिएमा लाग्ने शुल्क यस प्रकार छ:

• तत्काल (ठाउँको ठाउँ) तिरेमा: १,२०० क्रोनर
• इनभ्वाइस (Faktura) मार्फत पछि तिर्ने भए: १,४७० क्रोनर

यात्रुले शुल्क गलत आधारमा लगाइएको ठानेमा प्रमाणसहित Ruter मा उजुरी गर्न सक्छन्। Ruter ले पनि आफूलाई अन्यायपूर्ण रूपमा शुल्क लगाइएको ठान्ने यात्रुलाई उजुरी गरेर नयाँ मूल्यांकन माग्न आग्रह गरेको छ।

Ruter बाट उजुरी अस्वीकार भएपछि पनि उक्त शुल्क यात्रा सर्तविपरीत भएको विश्वास लागेमा, यात्रुले आफ्नो मुद्दा यातायातसम्बन्धी उजुरी हेर्ने अन्तिम बाह्य निकाय Transportklagenemnda मा लैजान सक्छन्।

सबै उजुरी सफल हुँदैनन्

अगस्टमा उजुरी गर्ने झन्डै तीनमध्ये एक जनाको शुल्क रद्द भएको तथ्यले उजुरी गरेपछि शुल्क सजिलै माफ हुन्छ' भन्ने अर्थ भने दिँदैन। उजुरी सफल हुनुको मुख्य आधार यात्रुले मान्य टिकट लिएको, आवश्यक छुट प्रमाणपत्र भएको वा शुल्क लगाउँदा अन्य उचित परिस्थिति विचार नगरिएको देखाउने प्रमाण नै हो।

जानाजानी टिकट नलिई यात्रा गरेको अवस्थामा उजुरी गर्नु मात्रै शुल्कबाट बच्ने उपाय होइन।