नर्वेमा पेट्रोल र डिजेलको मूल्य अगस्टदेखि सेप्टेम्बरसम्म २७.७ प्रतिशतले बढेको छ। नर्वेको केन्द्रीय तथ्याङ्क ब्यूरो (Statistisk sentralbyrå – SSB) का अनुसार इन्धनको मूल्यमा एक महिनामै भएको यो अहिलेसम्मकै सबैभन्दा ठूलो वृद्धि हो।
यो वृद्धि २०२५ को अगस्टदेखि सेप्टेम्बरसम्मको अवधिमा मापन गरिएको हो, र यो SSB ले सेप्टेम्बर २०२६ मा सार्वजनिक गरेको तथ्याङ्कमा आधारित छ।
इन्धनको मूल्य बढ्नुको मुख्य कारण भने १ सेप्टेम्बरदेखि अस्थायी कर छुट समाप्त हुनु हो। जसले गर्दा पेट्रोल र डिजेलमा लाग्ने कर पुनः लागू भयो र त्यसको प्रत्यक्ष असर पम्प मूल्यमा पर्न गयो। यसका साथै कर जोड्नुअघिको पेट्रोल र डिजेलको मूल्य पनि अगस्टको तुलनामा सेप्टेम्बरमा बढेको थियो। अर्थात्, कर छुट हट्नुका साथै आधारभूत इन्धन मूल्यमा पनि वृद्धि भएको थियो।
डिजेल र पेट्रोलको मूल्य वृद्धिमा भिन्नता
डिजेलको मूल्य पेट्रोलको तुलनामा बढी प्रभावित भएको छ। गत वर्षको सेप्टेम्बरको तुलनामा डिजेलको मूल्य ४.७ प्रतिशतले बढेको छ भने पेट्रोलको मूल्य ०.४ प्रतिशतले घटेको छ। यसले गर्दा डिजेलबाट चल्ने सवारी साधनका धनीहरु बढी मारमा परेका छन्।
समग्र मूल्यवृद्धि ३.४ प्रतिशत
सेप्टेम्बरमा उपभोक्ता मूल्य सूचकाङ्क अघिल्लो महिनाको तुलनामा ०.५ प्रतिशत बढेको छ। गत वर्षको सेप्टेम्बरसँग तुलना गर्दा सामान तथा सेवाको समग्र मूल्य ३.४ प्रतिशतले बढेको छ। यो नर्वेको केन्द्रीय बैंक (Norges Bank) को २ प्रतिशतको लक्ष्यभन्दा उल्लेखनीय रूपमा माथि हो।
मूल्यवृद्धिमा इन्धनको प्रभाव
SSB का अनुसार सेप्टेम्बरमा मूल्यवृद्धि बढ्नुमा इन्धनको मूल्य नै मुख्य कारक रह्यो। तर, खाद्यान्न, लुगा र फर्निचरजस्ता वस्तुको मूल्यमा आएको गिरावटले समग्र मूल्यवृद्धिलाई केही हदसम्म भने नियन्त्रणमा राखेको छ।
ब्याजदरमा असर
यो मूल्यवृद्धिले नर्वेको केन्द्रीय बैंकलाई ब्याजदर वृद्धि गर्न दबाब दिन सक्छ। नर्वेको केन्द्रीय बैंकले मुद्रास्फीति नियन्त्रण गर्न ब्याजदरलाई प्रमुख उपकरणका रूपमा प्रयोग गर्दछ।
अर्थशास्त्रीहरूका अनुसार यो तथ्याङ्कले ब्याजदर वृद्धिको सम्भावनालाई केही बढाएको छ।