नर्वेमा दशैं सार्वजनिक बिदा (helligdag) अर्थात् रातो दिन होइन। त्यसैले दशैं परेको दिन कार्यालय, विद्यालय वा अन्य सेवाबाट स्वतः छुट्टी हुँदैन। तर नर्वेको कानुनले सार्वजनिक बिदाभन्दा फरक धार्मिक चाड मनाउने व्यक्तिलाई वर्षमा बढीमा दुई दिनसम्म बिदा लिने अधिकार दिएको छ।

यसको अर्थ दशैंलाई आफ्नो धार्मिक चाडका रूपमा मनाउने कर्मचारीले दशैंका महत्त्वपूर्ण दिनमा कामबाट बिदा लिन सक्नेछन्।

वर्षमा बढीमा दुई दिन

नर्वेको trossamfunnsloven अर्थात् धार्मिक तथा जीवनदृष्टिसम्बन्धी समुदायको कानुनको धारा १८ अनुसार, सार्वजनिक बिदाभन्दा फरक धार्मिक चाड भएका व्यक्तिले प्रत्येक वर्ष आफूले रोजेका बढीमा दुई दिन बिदा लिन पाउँछन्।

यो व्यवस्था काम गर्ने कर्मचारीका लागि मात्र होइन। कानुनमा काम, विद्यालय, अनिवार्य सेवा र यस्तै अन्य गतिविधिबाट धार्मिक चाडका लागि बिदा लिन सकिने उल्लेख छ।

दशैं धेरै दिनसम्म मनाइए पनि कानुनले स्वतः पूरै दशैं अवधिको बिदा दिँदैन। कर्मचारीले आफ्ना लागि सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण एक वा दुई दिन रोज्नुपर्छ।

रोजगारदातालाई १४ दिनअघि जानकारी दिनुपर्छ

धार्मिक चाडका लागि कानुनी अधिकार प्रयोग गरेर बिदा लिन चाहने कर्मचारीले रोजगारदातालाई चाडभन्दा कम्तीमा १४ दिनअघि खबर गर्नुपर्छ।

यो सामान्य बिदाको अनुरोध मात्र नभई धार्मिक चाडसँग सम्बन्धित बिदा हो भन्ने कुरा स्पष्ट रूपमा लेख्नु राम्रो हुन्छ। समयमै सूचना दिएको अवस्थामा रोजगारदाताले कामको तालिका र कर्मचारी व्यवस्थापन मिलाउन पनि सजिलो हुन्छ। [lovdata.no]

छुटेको समय पछि पूरा गर्न लगाउन सकिन्छ

धार्मिक चाडका लागि बिदा पाउने अधिकार भए पनि रोजगारदाताले छुटेको कामको समय अर्को समयमा पूरा गर्न लगाउन सक्छ।

समय कहिले पूरा गर्ने भन्ने विषयमा रोजगारदाताले पहिले कर्मचारीसँग छलफल गर्नुपर्छ। त्यसपछि समय तोक्ने अधिकार रोजगारदातासँग हुन्छ। यसरी पछि पूरा गरिएको कामका कारण सामान्य कार्यसमय नाघे पनि कानुनअनुसार त्यसलाई अतिरिक्त समयको काम अर्थात् overtid मानिँदैन।

त्यसैले यो व्यवस्था अनिवार्य रूपमा अतिरिक्त तलबसहितको बिदा हो भनेर बुझ्नु हुँदैन। रोजगारदाताले समय पूरा गर्न नलगाएमा व्यवहारमा बिदा तलबसहितको हुन सक्छ। तर समय पूरा गर्न लगाएमा त्यसबापत अतिरिक्त समयको भुक्तानी पाइँदैन।

दुई दिनभन्दा बढी बिदा चाहिएमा के गर्ने?

दशैं मनाउन दुई दिनभन्दा लामो बिदा आवश्यक भएमा बाँकी दिनका लागि रोजगारदातासँग छुट्टै सहमति गर्नुपर्छ। त्यसका लागि वार्षिक बिदा ferie, सञ्चित अतिरिक्त समय avspasering, लचिलो कार्यसमय fleksible arbeidstid वा बेतलबी बिदा fri uten lønn प्रयोग गर्न सकिन्छ।

तर कर्मचारीले आफूले चाहेको जुनसुकै दिनलाई एकतर्फी रूपमा वार्षिक बिदा घोषणा गर्न पाउँदैन। बिदाको समय कर्मचारी र रोजगारदाताबीच छलफल हुनुपर्छ, र सहमति नभएमा कानुनको सीमाभित्र रहेर अन्तिम निर्णय सामान्यतः रोजगारदाताले गर्न सक्छ।

आफ्नो कार्यस्थलको सामूहिक सम्झौता अर्थात् tariffavtale, कर्मचारी नियमावली वा स्थानीय बिदा प्रणालीमा कानुनले दिएको भन्दा राम्रो व्यवस्था पनि हुन सक्छ। त्यसैले रोजगारदाता, HR वा ट्रेड युनियनसँग समयमै जानकारी लिनु उपयोगी हुन्छ।

विद्यालय जाने बालबालिकाको हकमा

कानुनको धारा १८ मा धार्मिक चाडका लागि विद्यालयबाट पनि वर्षमा बढीमा दुई दिन बिदा लिन सकिने व्यवस्था समेटिएको छ। त्यसैले दशैंको मुख्य दिनमा बालबालिकाका लागि विद्यालयमा समयमै बिदाको सूचना वा आवेदन दिन सकिन्छ।

विद्यालयको आफ्नै सूचना प्रणाली र अनुपस्थितिसम्बन्धी प्रक्रिया हुन सक्छ। अभिभावकले विद्यालय वा कक्षाशिक्षकलाई सकेसम्म चाँडै खबर गर्नु राम्रो हुन्छ

स्रोत

  • नर्वेको धार्मिक तथा जीवनदृष्टिसम्बन्धी समुदायको कानुन, धारा १८ [lovdata.no]
  • नर्वे सरकारको त्रोस्साम्फुन् कानूनसम्बन्धी जानकारी [regjeringen.no]
  • नर्वेको श्रम निरीक्षण प्राधिकरणको बिदासम्बन्धी जानकारी [inte.arbei...ilsynet.no], [kommunikasjon.ntb.no]