क्यान्सरका सबै बिरामीलाई एउटै किसिमको उपचारले काम गर्दैन। दुई जनालाई एउटै प्रकारको क्यान्सर भए पनि उनीहरूको क्यान्सर कोशिकाका विशेषताहरू फरक हुन सक्छन्। यिनै विशेषताहरूको विस्तृत परीक्षण गरी कुन बिरामीलाई कुन उपचार उपयुक्त हुन्छ भनेर छनोट गर्ने काममा नर्वे युरोपकै अग्रणी देशहरूमध्ये परेको छ।
सन् २०१९ बाट सुरु भएको यस अभियानअन्तर्गत नर्वेले २०२१ यता करिब ४,५०० क्यान्सर बिरामीको ट्युमर परीक्षण गरिसकेको छ।
ओस्लो युनिभर्सिटी अस्पताल (OUS) का प्राध्यापक तथा क्यान्सर अनुसन्धान संस्थानका प्रमुख शेटिल टास्केन (Kjetil Taskén) का अनुसार, तीमध्ये ५०० भन्दा बढी बिरामीले परीक्षणकै आधारमा व्यक्तिअनुसारको उपचार पाएका छन्। सरकारी सहयोग र अन्तर्राष्ट्रिय सहकार्यले गर्दा नर्वे यो सफलता हासिल गर्न सफल भएको हो।
Precision Oncology भनेको के हो?
यस किसिमको उपचार पद्धतिलाई 'प्रिसिजन अन्कोलोजी' (Precision Oncology) भनिन्छ। यसमा डाक्टरहरूले क्यान्सर शरीरको कुन भागमा छ भनेर मात्र हेर्दैनन्, ट्युमरभित्रका जीनमा भएका परिवर्तन र अन्य विशेष संकेत (Biomarkers) को पनि सूक्ष्म जाँच गर्छन्।
त्यसपछि उक्त ट्युमरको प्रकृतिसँग ठ्याक्कै मिल्ने उपचार उपलब्ध छ कि छैन भनेर खोजिन्छ। क्यान्सर शरीरका अन्य भागमा फैलिसकेको र सामान्य उपचारले काम नगरेको अवस्थामा यो पद्धति बढी उपयोगी हुन्छ।
उपचारको नतिजा र सीमितता
परीक्षण गर्दैमा सबै बिरामीका लागि जादुगरी औषधि भेटिन्छ भन्ने हुँदैन। प्राध्यापक टास्केनका अनुसार, परीक्षण गरिएकामध्ये करिब आधा बिरामीमा मात्र उपचार गर्न मिल्ने विशेषता भेटिन्छ। त्यसरी उपचार पाएकामध्ये पनि आधाजसोलाई मात्र औषधिले फाइदा गरेको (ट्युमर थप नबढेको वा आयु लम्बिएको) देखिएको छ। यसर्थ, यो पद्धति सबै क्यान्सर बिरामीका लागि काम गर्ने नयाँ उपचार भने होइन। कसलाई फाइदा हुन्छ भन्ने कुरा क्यान्सरको प्रकार र उपलब्ध औषधिमा भर पर्छ।
अबको चुनौती: परीक्षण मात्र पर्याप्त छैन
२० भन्दा बढी युरोपेली देश र १५० भन्दा बढी विशेषज्ञ सहभागी एउटा नयाँ अध्ययनले युरोपमा ट्युमरको विस्तृत परीक्षण गर्ने सुविधा निकै बढेको देखाएको छ। तर अबको मुख्य चुनौती भनेको परीक्षणबाट उपयुक्त औषधि पत्ता लागे पनि त्यो सहजै उपलब्ध नहुनु हो।
कतिपय नयाँ उपचारहरू अझै सामान्य अस्पतालमा उपलब्ध छैनन् र ती अनुसन्धान (Clinical trial) का रूपमा मात्र सीमित छन्।
दुर्लभ क्यान्सरमा झन् कठिन
पहिले क्यान्सरलाई अंगका आधारमा मात्र वर्गीकरण गरिन्थ्यो। तर अहिले ट्युमरभित्रका विशेषता हेर्दै जाँदा एउटै क्यान्सर भएका बिरामीसमेत धेरै साना समूहमा बाँडिन्छन्।
एउटै विशेषता भएका बिरामी निकै थोरै हुँदा, कुनै नयाँ औषधिले वास्तवमै काम गर्छ कि गर्दैन भनेर पुष्टि गर्न पर्याप्त बिरामी जुटाउनै कठिन हुन्छ।
देशहरूबीच सहकार्य जरुरी
दुर्लभ क्यान्सर वा अत्यन्त सानो बिरामी समूहको उपचारका लागि एउटा देशसँग मात्र पर्याप्त जानकारी नहुन सक्छ। त्यसैले युरोपका अस्पताल र देशहरूबीच उपचारको अनुभव र नतिजा आदानप्रदान गर्नु जरुरी रहेको अनुसन्धानकर्ताहरू बताउँछन्। विभिन्न देशको अनुभव जोड्न सके कुन उपचारले कस्तो काम गरिरहेको छ भन्ने बुझ्न मद्दत पुग्छ।
समग्रमा यस अध्ययनको मुख्य सन्देश यही हो—क्यान्सरको सूक्ष्म परीक्षणमा युरोपले ठूलो प्रगति गरे पनि, पत्ता लागेको उपचार सही समयमा बिरामीसम्म पुर्याउनु नै अबको सबैभन्दा ठूलो चुनौती हो।